Hot Best Seller

Grote verwachtingen. In Europa 1999-2019

Availability: Ready to download

In ‘Grote verwachtingen’ vertelt en duidt Geert Mak de recente geschiedenis zoals alleen hij dat kan. Het is het vervolg op het immens succesvolle ‘In Europa’ dat vijftien jaar geleden verscheen. Enkele jaren later volgde de 35-delige tv-serie met de schrijver in de hoofdrol. In Europa ging over de twintigste eeuw en hoe die in veel opzichten gruwelijke periode getekend In ‘Grote verwachtingen’ vertelt en duidt Geert Mak de recente geschiedenis zoals alleen hij dat kan. Het is het vervolg op het immens succesvolle ‘In Europa’ dat vijftien jaar geleden verscheen. Enkele jaren later volgde de 35-delige tv-serie met de schrijver in de hoofdrol. In Europa ging over de twintigste eeuw en hoe die in veel opzichten gruwelijke periode getekend door twee wereldoorlogen, ons heeft gevormd. ‘Grote verwachtingen’ gaat over de eerste twee decennia van de eenentwintigste eeuw. Het neemt de draad op waar ‘In Europa’ eindigde, in 1999. Mak schetst de sfeer en stemming tijdens de eeuwwisseling, het optimisme dat toen hoogtij vierde maar dat gaandeweg verdween, de gevoelens rond de invoering van de euro, de gevolgen van de aanslag op de Twin Towers, de toestand in Oost-Europa en Rusland, de bankencrisis, de Verenigde Staten, Noord- versus Zuid-Europa, en de vluchtelingen.


Compare

In ‘Grote verwachtingen’ vertelt en duidt Geert Mak de recente geschiedenis zoals alleen hij dat kan. Het is het vervolg op het immens succesvolle ‘In Europa’ dat vijftien jaar geleden verscheen. Enkele jaren later volgde de 35-delige tv-serie met de schrijver in de hoofdrol. In Europa ging over de twintigste eeuw en hoe die in veel opzichten gruwelijke periode getekend In ‘Grote verwachtingen’ vertelt en duidt Geert Mak de recente geschiedenis zoals alleen hij dat kan. Het is het vervolg op het immens succesvolle ‘In Europa’ dat vijftien jaar geleden verscheen. Enkele jaren later volgde de 35-delige tv-serie met de schrijver in de hoofdrol. In Europa ging over de twintigste eeuw en hoe die in veel opzichten gruwelijke periode getekend door twee wereldoorlogen, ons heeft gevormd. ‘Grote verwachtingen’ gaat over de eerste twee decennia van de eenentwintigste eeuw. Het neemt de draad op waar ‘In Europa’ eindigde, in 1999. Mak schetst de sfeer en stemming tijdens de eeuwwisseling, het optimisme dat toen hoogtij vierde maar dat gaandeweg verdween, de gevoelens rond de invoering van de euro, de gevolgen van de aanslag op de Twin Towers, de toestand in Oost-Europa en Rusland, de bankencrisis, de Verenigde Staten, Noord- versus Zuid-Europa, en de vluchtelingen.

30 review for Grote verwachtingen. In Europa 1999-2019

  1. 4 out of 5

    Christine Bonheure

    Geert Mak geeft verslag van de eerste 20 jaar van de 21ste eeuw, als vervolg op zijn magistrale ‘In Europa’ dat liep tot 1999. Dat jaar, en de nieuwe eeuw die erop volgde, was er één vol grote verwachtingen. Dat veranderde al in 2001 door de aanslag op de Twin Towers. Vanaf dat moment werd elke allochtoon beschouwd als een gevaarlijke moslim, vierde het racisme hoogtij en begon (extreem) rechts aan zijn steile opgang. De bankencrisis in 2008 ontwrichtte de maatschappij totaal. Tot op vandaag Geert Mak geeft verslag van de eerste 20 jaar van de 21ste eeuw, als vervolg op zijn magistrale ‘In Europa’ dat liep tot 1999. Dat jaar, en de nieuwe eeuw die erop volgde, was er één vol grote verwachtingen. Dat veranderde al in 2001 door de aanslag op de Twin Towers. Vanaf dat moment werd elke allochtoon beschouwd als een gevaarlijke moslim, vierde het racisme hoogtij en begon (extreem) rechts aan zijn steile opgang. De bankencrisis in 2008 ontwrichtte de maatschappij totaal. Tot op vandaag zijn de negatieve, soms ronduit dramatische gevolgen voelbaar bij de ‘gewone’ burger. En de schuldigen? Die gingen vrijuit. Sindsdien spannen nationalisme, polarisatie en populisme de kroon. Europa is een zwalpend continent dat geen vuist meer kan maken. De Brexit-saga laat je met open mond achter, de immigratiepolitiek wordt gedelegeerd aan Turkije en Irak, de wereld en het milieu lopen op hun laatste benen… Neen, echt opbeurend kan je dit boek niet noemen. Mak blijkt trouwens een immense hekel te hebben aan Trump en wijdt er relatief veel pagina’s aan. Van sommige passages heb ik echt genoten, ik kopieer er zo eentje. “We zagen een onophoudelijke reeks stunts. En we zagen vooral een psychiatrisch probleem, iemand met een ernstige persoonlijkheidsstoornis die in een normaal bedrijf zo snel mogelijk uit iedere leidinggevende functie zou zijn verwijderd. Nu regeerde hij het machtigste land op aarde.” Geert Mak doorweeft zijn uiteenzetting met persoonlijke verhalen van mensen die het slachtoffer zijn van de maatschappelijke veranderingen. Je voelt de ontberingen als het ware aan den lijve. Knap! Lezen die handel, je krijgt een globaal beeld van wat er gaande is. Het boek leest vlot en is verstaanbaar, hoe moeilijk sommige onderwerpen ook zijn.

  2. 4 out of 5

    Hanneke

    Recensie volgt.

  3. 4 out of 5

    Hans Luiten

    Indrukwekkend boek van Geert Mak. Knap zet hij een aantal ontwikkelingen op een rij, zoals de banken-, Euro-, migratiecrisis, de tomeloze uitbreiding van de EU. Een pessimistisch boek maar ook met mooie en positieve mensen aan het woord. Genoeg stof om over na te denken. Knap.

  4. 4 out of 5

    Katrien

    Nooit, nooit lijkt de toekomst op het heden. Één zin in het lijvige boek waar mijn ogen blijven hangen... Om over na te denken . Een non-fictie boek waar ik vanaf pagina 1 in meegesleept was . Vrolijk werd ik er niet van maar slimmer wel. Geert Mak, dankjewel wel!

  5. 4 out of 5

    Ann

    Schitterend boek over een hallucinante periode in de Europese geschiedenis. Bijzonder goed gedocumenteerd, maar ook heel vlot leesbaar geschreven, is dit een waardevolle opvolger van ‘In Europa’.

  6. 4 out of 5

    Tonny

    Tijd is de vriend en de vijand van de historicus. Vanuit de overzichtelijke zetel van het heden is al datgene wat in het verre verleden gebeurde een gegeven. Verbindingen dienen zich aan, oorzaak en gevolg vloeien in elkaar over en decennialange vraagstukken hebben in een paar pagina’s een antwoord gevonden. Hoe dichter echter de tijd de historicus nadert, hoe troebeler het zicht. Feiten en gebeurtenissen laten zich nog soepel beschrijven, maar consequenties zijn steeds moeilijk te overzien. Tijd is de vriend en de vijand van de historicus. Vanuit de overzichtelijke zetel van het heden is al datgene wat in het verre verleden gebeurde een gegeven. Verbindingen dienen zich aan, oorzaak en gevolg vloeien in elkaar over en decennialange vraagstukken hebben in een paar pagina’s een antwoord gevonden. Hoe dichter echter de tijd de historicus nadert, hoe troebeler het zicht. Feiten en gebeurtenissen laten zich nog soepel beschrijven, maar consequenties zijn steeds moeilijk te overzien. Geert Mak zelf weet dit maar al te goed. Al vroeg in het boek beschrijft hij over de slimme geschiedenisstudent uit 2069 die over onze tijd zal gaan schrijven. Hij zou zo graag meekijken met hem. Wat schrijft hij over de tijd van nu? We ondergaan onze tijd, we doen wat we doen en de toekomst zal haar oordeel over ons vellen. De voorganger op deze In Europa eindigde hoopvol, optimistisch. Het ging overal goed. Er lag een nieuwe eeuw vol voorspoed voor ons. We konden eindelijk afscheid nemen van de treurnis van de 20e eeuw. Slechts sporadisch werd er over het klimaat gesproken, mensen konden niet voorstellen dat ze een mobiele telefoon nodig zouden hebben, om van het terrorisme, de stroom van vluchtelingen en de bankencrisis nog maar te zwijgen. Toch waren de zaadjes al gepland, maar waren het slechts enkelingen die iets konden vermoeden van wat komen zou. En dan is het toch de overzichtelijke blik van de historicus die het heden kan verklaren en misschien is dat wel het rijke van dit boek. Het beslaat de periode van 1999 tot nu, 2019, natuurlijk slechts een zucht in de lange geschiedenis die Europa rijk is, maar het is een belangrijke zucht, een diepe ademhaling, die door die geschiedenisstudent van 2069 zeker zal worden beschreven. Mak begint met het leggen van verbindingen van verleden naar heden, hoe de Tweede Wereldoorlog generaties heeft beïnvloed, hoe Amerika generaties heeft gefascineerd, hoe de vrije markt ons politieke denken infiltreerde om al snel te belanden bij die historische 11e september. Zoals in het vorige In Europa laat Geert Mak ook nu Europeanen hun verhaal vertellen. Dat werkt opnieuw goed omdat gebeurtenissen van wereldbelang opeens zichtbaar worden in de kleine levens van mensen. Zo schrijft de Deen Aydin, Iraniër van oorsprong, dat kinderen na 9/11 niet meer naar etnische afkomst keken. “Geen Pakistani, geen Iraniërs, geen Irakezen, nee: we zijn moslims”. De Irak oorlog volgde en dan is er de blik van de historicus: “De Irakese inval van 2003 was tot op zekere hoogte te vergelijken met de onbezonnen Russisch-Japanse oorlog van 1904. Een eeuw later viel het Westen opnieuw van een voetstuk, vanaf grote hoogte, met alle gevolgen van dien.” Nieuwe termen ontstonden, ook in Nederland: “’krachtig’, ‘ferm’, ‘eigen’ tegenover ‘week’, ‘soft’, ‘politiek correct’ en ‘multicultureel’. Handelaars in angst grepen hun kans”. Mak deed het denken aan Heinrich Böll die schreef over oude en beladen etiketten uit de jaren dertig. Hoeveel zijn we in een eeuw opgeschoten, vraag je je als lezer af. Mak gaat meerdere landen en thema’s af. Hij zoomt in op de vluchtelingen- en de bankencrisis, op Oost Europa, Rusland, Duitsland, Groot Brittannië met haar Brexit. Verschillen inzichten verhelderen huidige strubbelingen. Een kleine greep: “Vanuit het Westen werd de val van de Muur vooral gezien als overwinning van het liberalisme, als ‘the end of history’. Voor veel Europeanen in het voormalige Oostblok – met name Polen en Hongaren – was de ineenstorting van het Sovjet-imperium echter in de eerste plaats een nationalistisch feest, een nieuw begin voor duizend en één nationale ambities. Vergeet niet, veel Midden-Europese landen leefden tot 1918 onder het Oostenrijks-Hongaarse Rijk of onder de Ottomanen, daarna onder het nazi-imperium, na de Tweede Wereldoorlog onder de Sovjets.” Mak schrijft niet voor niets dat we niet moeten vergeten, want is dat niet wat er gebeurd? Vergeten we niet te veel? Is dan gek dat ze niet opnieuw ingekaderd willen worden? Mak zoomt in op de vluchtelingen, laat de duizelingwekkende aantallen van doden zien en maakt ze mens, geeft ze namen, leeftijden en reden van dood en je vraagt je af hoe die geschiedenisstudent oordeelt over de huidige generatie die dit heeft laten gebeuren. En dan de Brexit. Hoe kijkt Europa naar de Britten en andersom en hoe was dit vanuit een historisch oogpunt? “De Britten beschouwden zichzelf sinds 1945 (…) als overwinnaars. (…) Dit soort triomfantelijke gevoelens kende de rest van Europa nauwelijks. De oprichting van de EU werd daar gezien als een belangrijk onderdeel van een vredes- en verzoeningsproces. (…) Voor het Verenigd Koninkrijk was de EU vooral een handelsblok met een verguld randje, gevoelsmatig bleven de Britten er altijd met één been buiten.” Natuurlijk, er zijn meer aspecten die van belang zijn, maar is vanuit dit oogpunt een Brexit nog wel zo onbegrijpelijk? En in hoeverre gaat het in de huidige loopgravendiscussies aan de overkant van het Kanaal over deze gevoelens? De bankencrisis wordt natuurlijk ook behandeld. Hoe is het gekomen dat we de grote verantwoordelijkheid van bedrijven van doorslaggevend belang voor ons welzijn in de handen hebben kunnen geven van narcistische, op winst beluste managers? Komt Trump dan helemaal uit de lucht vallen? Als je moet constateren dat in Nederland het aantal zelfdodingen na 2008 van negen naar elf per honderdduizend inwoners is gestegen en als ook in andere landen vanaf 2008 het aantal zelfmoorden met duizenden is gestegen, is het niet ondenkbaar dat de crisis hier een grote rol in heeft gespeeld. “Het was een van de psychologische gevolgen van het neoliberalisme: in het geweld van de vrije markt werd het leven van een mens klein en futiel. En die gevoelens konden vaak worden samengevat in een paar woorden: ‘Laten we naar huis gaan. Naar huis, terug naar de goede dagen van weleer.’ Naar iedere leider die beloofde zijn kiezers naar huis te brengen werd graag geluisterd. Alleen bestond dat huis nergens meer.” Als je dan verderop moet lezen dat er uiteindelijk niet veel is veranderd, dat een nieuwe crisis niet uit te sluiten is, dan vraag je je af hoe lang het nog moet duren voordat de vrije markt definitief bankroet raakt. “Door bij de bankencrisis de schuldenlast behendig te verschuiven naar belastingbetalers werd een kwestie uit de private sector opeens een publieke zaak, en dat niet alleen: ze werd daarmee ook nog eens in allerlei nationale keurslijven geperst. (…) De oude geesten, na 1945 met zoveel moeite weggeduwd, waren weer helemaal terug.” Slik. Mak schrijft vernietigend over bestuurlijk Europa en verwijt de politici een “westerse blindheid”. “Iedere natie is een historisch product, een ‘verbeelde gemeenschap’ van talloze herinneringen en verhalen, een lotsverbondenheid van gedeelde ervaringen, generatie na generatie, een solidariteit door de tijd heen.” Hoe vaak is daar rekening mee gehouden in Europese regelgeving? De vraag stellen is het beantwoorden. Het verklaart ook, tragisch genoeg, de massale opkomst van het populisme, overal in Europa. Over de, laat ik het zo maar noemen, waarheidscrisis: “Het is niet meer liegen, het is meer: feiten doen er niet meer toe”. Over hoe Amsterdam, een van de winnaars van de globalisering, kampt met de uithollende gevolgen van de globalisering. “Het cement van de stad begon los te raken, mysterie, verrassing, verbondenheid verdwenen, mijn oude Amsterdam loste langzaam op. En rond het jubelende hart groeiden langzaam ringen van bitterheid.” Mak zoomt in op Friesland, op zijn woonplaats Jorwert om maar aan te tonen dat overal, tot in de diepste krochten van de provincie, het systeem zich lijkt op te dringen vergetend waar het werkelijk over gaat. Leeuwarden werd culturele hoofdstad van Europa, maar voor een inbreng van de Friezen was weinig ruimte. Pas toen het programma niet rond kwam, kwamen de Friezen in actie. Nu vooral vanuit eigen beweging, iets waar het eerder aan ontbrak. Aan het einde van de boek blijven vooral veel vragen over. Hoe nu verder? Met het klimaat? Met het neoliberalisme? De EU? Het zijn vragen die we met elkaar moeten beantwoorden en waar veel scenario’s mogelijk zijn. De geschiedenisstudent uit 1969 zal met antwoorden komen. Geert Mak heeft zijn werk gedaan. “Zo ligt Europa er nu bij. (…) “Het wordt (…) de hoogste tijd om afscheid te nemen. Vanaf nu weet u, lezer, meer dan ik.” Dan sluit hij passend af, in Boedapest, met een cognacje, proostend op de toekomst. De historicus is weer in het heden beland en moet de tijd afwachten, leven met het onzekere heden. Hij laat mij, de lezer achter. Vanaf nu, weet ik meer dan hij. En ik vraag peinzend af wat het is dat ik nu weet.

  7. 4 out of 5

    Peter A. van Tilburg

    Het boek is een feest van herkenning als je de beschreven periode bewust hebt meegemaakt. De schrijver zit, zoals hij zelf al stelt,dicht op de geschiedenis. Ik denk dat het daarom soms wat fragmentarisch aandoet. De grote gebeurtemissen worden goed beschreven en geanalyseerd maar het kader waarin dit past, zoals bv. de vorming van de natiestaat dat was in de 19e eeuw volgend op de industriele revolutie en de strijd om het ideale besturingsmodel van die natiestaat dat in de bleodige 20e eeuw Het boek is een feest van herkenning als je de beschreven periode bewust hebt meegemaakt. De schrijver zit, zoals hij zelf al stelt,dicht op de geschiedenis. Ik denk dat het daarom soms wat fragmentarisch aandoet. De grote gebeurtemissen worden goed beschreven en geanalyseerd maar het kader waarin dit past, zoals bv. de vorming van de natiestaat dat was in de 19e eeuw volgend op de industriele revolutie en de strijd om het ideale besturingsmodel van die natiestaat dat in de bleodige 20e eeuw was, is onduidelijk. Hij schetst wel wat gedachten daarover. Gaat het voortaan om het naast elkaar bestaan van diverse culturen zoals de Chinese naast de Amerikaanse en Europese? Uit een crisis ontstaat vaak een nieuwe orde. Nederland ontstond bv. pas na de Franse bezetting en de Respubliek daarvoor was een betrekkelijk machteloze samenwerking tussen 7 provincien. De Europese samenwerking loopt enerzijds vast in bureaucratie en nationalisme maar ontwikkelt zich toch ook autonoom voort,en de burgers krijgen meer een Europees gevoel. Mijn vraag hierbij: Gaan we een nieuwe grote gewelddadige crisis tegemoet? Of hebben we geleerd om tegenstellingen anders op te lossen? Voor mij staat centraal dat we als rijke landen onze welvaart moeten wilen delen en onze invloed in alle grote instituten. Als we dat niet willen dan nemen de landen wat ze toekomt met geweld ben ik bang en dat is begrijpelijk.

  8. 4 out of 5

    Wim Reinalda

    Overweldigende overzicht over de ontwikkelingen in Europa (en de wereld...) van de afgelopen 20 jaar. Tweed decennia nieuws in een boek: 9/11, de financiele crisis, Griekenland, Brexit, Trump. Het blijven wel veel parallelle verhalen. Mak is een briljante verteller, maar geen groot denker... Het populisme is eigenlijk de centrale vijand van de vooruitgang. En daar kan hij wel eens gelijk in hebben.

  9. 5 out of 5

    Natan Hertogen

    Een beklijvend boek over de eerste twintig jaar van mijn volwassen leven. "Het begon zo grandioos", is de eerste zin... Waarna het snel veel minder grandioos wordt. Het is indrukwekkend hoe Geert Mak persoonlijke verhalen doorheen zijn relaas weeft. Hoe hij de toon van geschiedschrijver weet aan te houden, zelfs als hij het heeft over september 2019 (dat is een paar maanden geleden). En hoe hij er in slaagt om de zaken van verschillende kanten te benaderen, zonder te vervallen in een waarheid Een beklijvend boek over de eerste twintig jaar van mijn volwassen leven. "Het begon zo grandioos", is de eerste zin... Waarna het snel veel minder grandioos wordt. Het is indrukwekkend hoe Geert Mak persoonlijke verhalen doorheen zijn relaas weeft. Hoe hij de toon van geschiedschrijver weet aan te houden, zelfs als hij het heeft over september 2019 (dat is een paar maanden geleden). En hoe hij er in slaagt om de zaken van verschillende kanten te benaderen, zonder te vervallen in een waarheid die in het midden ligt. Een geschiedenis die zijn denkbeeldige beginnende historicus in 2069 zeker zal willen lezen. En misschien ook wel grote literatuur.

  10. 4 out of 5

    Roon leest...

    Met grote verwachtingen de 21ste eeuw in. De drie dogma’s van het nieuwe economische beleid: liberalisering, deregulering en privatisering: met de erfenis van econoom Milton Friedman de 21ste in. Het neoliberalisme heeft veel welvaart gebracht en logge overheden werden dankzij de prikkels van de vrije markt weer bij de tijd gebracht, maar de neoliberalistische beweging sloeg door. De onwrikbare economisering van alles en iedereen, de menselijke maat werd vergeten! Het is bijzonder te lezen over Met grote verwachtingen de 21ste eeuw in. De drie dogma’s van het nieuwe economische beleid: liberalisering, deregulering en privatisering: met de erfenis van econoom Milton Friedman de 21ste in. Het neoliberalisme heeft veel welvaart gebracht en logge overheden werden dankzij de prikkels van de vrije markt weer bij de tijd gebracht, maar de neoliberalistische beweging sloeg door. De onwrikbare economisering van alles en iedereen, de menselijke maat werd vergeten! Het is bijzonder te lezen over een geschiedenis die je zelf hebt meegemaakt en waar je zo tegen hebt gestreden! Het passeert herkenbaar en chronologisch thematisch de revue: Het Europa van Schengen waar uit optimisme de grenzen opengingen zonder eerst de voorwaarden hiervoor goed te regelen. Het laten toetreden van oostbloklanden uit angst voor inlijving door vreemde mogendheden. Het Nederlandse nee bij het referendum over de Europese grondwet, de Europese theaterpolitiek, de enorme boerenlobby, de sjoemeldiesels, oftewel het oplaaien van het conflict tussen de democraat en de Europeaan in mij. Ook die verschrikkelijke bankencrisis in 2008 waar al zo veel over geschreven is: een scharnierpunt in de Europese geschiedenis. In Nederland zorgde het voor een vakkundig uitkleden van defensie, volkshuisvesting, onderwijs en cultuur; een van de grootste zelf toegebrachte rampen. In heel Europa leidde het tot de Occupy-beweging. Geert Mak laat het domino-effect zien van alle ingrepen. De gevolgen van de arrogantie en puinhoop in de financiële wereld zijn tot op de dag van vandaag merkbaar. Ook de eurozonecrisis met de bijna grexit laat zowel de kracht als de zwakte van Europese samenwerking zien. De migratiegolf brengt een kloof aan het licht: die van een ‘nationaal’ en van een ‘multicultureel’ Europa. De doorsnee burger had het bittere gevoel dat zijn leven steeds meer in de greep was geraakt van onbeheersbare en onpersoonlijke krachten. Het gevolg was de keuze voor mensen als Trump, Baudet, Le Pen en Nigel Farage/Boris Johnson; de hang naar hoe het was en nepnieuws met als dieptepunt de waarschijnlijke Brexit! De onvrede werd gevoed door big data-beïnvloeding. Een onvrede zo sterk dat er zelfs een politieke moord in Engeland plaatsvond op remainer parlementariër Joe Cox! Ook onvrede in Europa met de gele-hesjesbeweging. Staan we aan de vooravond van een tijdperk waarin de toekomst wordt bepaald door krachten die buiten elke orde staan? Volgens Geert Mak staan we op een kruispunt. Zou het zwelgen in het verleden tegelijk de toekomst zijn?

  11. 4 out of 5

    Frederik

    Ik had grote verwachtingen van deze opvolger van 'In Europa' en Geert Mak heeft ze helemaal ingelost. Op een heel bevattelijke manier worden de oorzaken en gevolgen besproken van de diverse crisissen die Europa de afgelopen 2 decennia heeft doorsparteld: de bankencrisis, de euro-crisis, de vluchtelingencrisis, de Brexit. Ook het toenemende populisme en nationalisme krijgt heel wat aandacht. Dit alles doorspekt Geert Mak met verhalen van de 'gewone man' waardoor de impact van dit alles op het Ik had grote verwachtingen van deze opvolger van 'In Europa' en Geert Mak heeft ze helemaal ingelost. Op een heel bevattelijke manier worden de oorzaken en gevolgen besproken van de diverse crisissen die Europa de afgelopen 2 decennia heeft doorsparteld: de bankencrisis, de euro-crisis, de vluchtelingencrisis, de Brexit. Ook het toenemende populisme en nationalisme krijgt heel wat aandacht. Dit alles doorspekt Geert Mak met verhalen van de 'gewone man' waardoor de impact van dit alles op het dagdagelijkse leven veel concreter wordt. Je wordt niet direct vrolijk van dit boek, maar leerrijk is het zeker!

  12. 5 out of 5

    Wilco

    Heel toegankelijke analyse van de eerste 2 decennia van de 21ste eeuw. De vele crisissen worden soms vanuit de betrokkenen verteld, waardoor je snapt waarom zo is gehandeld. Soms ook niet, de populisten halen het politieke ambt naar beneden en denken alleen aan zichzelf. Geert Mak is de geschiedenisleraar, die we allemaal graag hadden willen hebben.

  13. 5 out of 5

    Maaike

    Vrolijk word je er niet van...maar het is wel een zeer verhelderend boek. Zoals elk Geert Mak boek leest het makkelijk weg. Toegankelijker dan dit wordt geschiedenis niet.

  14. 5 out of 5

    Arie Kok

    Stevige kluif, lang over gedaan, maar me geen moment verveeld. Mak toont zich in dit boek weer van zijn beste kant: erudiet, verhalend, boeiend, gelaagd en veel ruimte voor het kleine verhaal. Maar een vrolijk verhaal is het niet. We staan voor de nodige uitdagingen de komende jaren.

  15. 4 out of 5

    Mirella Ducasteele

    Gekocht in de Standaard omdat ik een fan ben van Geert Mak. Met kleine verwachtingen gelezen, want ik las hier een paar niet zo denderende kritieken. Maar niet is minder waar, een boek van het formaat van zijn 'In Europa' en 'Reizen zonder John'. Hij tekent een haarscherp en verbijsterend beeld van de laatste 20 jaar in Europa. Hij beschrijft hoe het mogelijk werd dat clowns en cabaretiers aan de macht kwamen, hoe Algériens en Tunésiens (ik woon op 15 km van de Franse grens) enkel nog moslims werden, Gekocht in de Standaard omdat ik een fan ben van Geert Mak. Met kleine verwachtingen gelezen, want ik las hier een paar niet zo denderende kritieken. Maar niet is minder waar, een boek van het formaat van zijn 'In Europa' en 'Reizen zonder John'. Hij tekent een haarscherp en verbijsterend beeld van de laatste 20 jaar in Europa. Hij beschrijft hoe het mogelijk werd dat clowns en cabaretiers aan de macht kwamen, hoe Algériens en Tunésiens (ik woon op 15 km van de Franse grens) enkel nog moslims werden, hoe de arrogantie van de financiële wereld een waterval aan verval veroorzaakte, hoe stevig gefundeerd nieuws afgleed naar fakenieuws en hoe een bepaalde groep mensen zelfs het 'echte' nieuws als fakenieuws gaat beschouwen (wat geloven ze dan wel nog?), hoe de zichtbaarheid van kortweg 'alles' op de sociale media een maatschappij deed ontstaan, drijvend op haat of toch minstens op te veel emoties, hoe wetenschap werd gedegradeerd tot 'het is ook maar een opinie'. Geen vrolijk boek, boordevol inzichten waarvan het belangrijkste: alles gaat voorbij. Bij de beste 5 die ik dit jaar las.

  16. 5 out of 5

    Peter Verboven

    Dit is een absoluut meesterwerk. Zonder enige twijfel het beste boek dat ik in 2019 heb gelezen. Dit zeg ik niet alleen als overtuigd Europeaan, maar ook als liefhebber van goede literatuur. Geert Mak slaagt erin om een bijzonder goed onderbouwd en meeslepend werk over de recente geschiedenis van ons continent te schrijven. Ik was 20 in 1999 - het beginjaar van dit boek - en alle gebeurtenissen herinner ik me dan ook in elk detail. Iedereen van mijn generatie is opgegroeid met de bankencrisis, Dit is een absoluut meesterwerk. Zonder enige twijfel het beste boek dat ik in 2019 heb gelezen. Dit zeg ik niet alleen als overtuigd Europeaan, maar ook als liefhebber van goede literatuur. Geert Mak slaagt erin om een bijzonder goed onderbouwd en meeslepend werk over de recente geschiedenis van ons continent te schrijven. Ik was 20 in 1999 - het beginjaar van dit boek - en alle gebeurtenissen herinner ik me dan ook in elk detail. Iedereen van mijn generatie is opgegroeid met de bankencrisis, de monetaire crisis die bijna het einde betekende van de Unie en - meer recent - de vluchtelingenstroom uit Noord-Afrika en het Midden-Oosten. In het boek worden die niet alleen messcherp gefileerd, samen met hun oorzaken en gevolgen, maar wordt ook de samenhang tussen al deze gebeurtenissen geschetst. Dit wordt verder gekoppeld aan het verschil tussen Oost- en West-Europa dat nog steeds niet is verdwenen, de onvolkomen werking van de instellingen in Brussel en het oprukkende nationalisme in alle hoeken van het continent. Mak zoomt genadeloos in op de (ongewild?) doorgeslagen neo-liberale zienswijze die voor veel mensen de zekerheid uit hun bestaan heeft gehaald. In de talrijke portretten die de grote analyses illustreren, maken we kennis met talrijke personages zoals een Grieks koppel dat bijna alles verliest nadat ze vluchtelingen opvangen; een Oost-Duits echtpaar dat, ondanks hun succes, de nostalgie naar de DDR niet achter zich laat; of een Palestijnse vluchtelinge die zich in Finland integreert, een Afrikaans meisje adopteert en uiteindelijk in Amsterdam belandt. Noorse grenspolitie, Hongaarse intellectuelen, Poolse museumdirecteurs - stuk voor stuk zijn het heel tastbare en doorleefde voorbeelden van wat Europa vandaag is voor gewone mensen van vlees en bloed. Dit boek is - onvermijdelijk - een kroniek van crisissen, uitdagingen en tegenslagen. Het stelt pertinente vragen over welke rol Europa wil en kan spelen bij grote uitdagingen zoals klimaatverandering, de veranderende internationale machtsverhoudingen of de impact van nieuwe technologie. De antwoorden zijn niet evident, maar toch is het geen pessimistisch werk. In de epiloog wijst de schrijver erop dat er vandaag veel meer een Europees gevoel heerst en het publiek debat nu ook op Europees niveau wordt gevoerd. Wie over vijftig jaar terugblikt op vandaag - iets dat in het boek trouwens regelmatig wordt gedaan door een fictieve jonge geschiedenisstudent - zal misschien vaststellen dat deze periode een kantelpunt is geweest. Het eenvormige Europa - waar elke lidstaat in principe volledig en op dezelfde manier deel van uitmaakt - vervelt mogelijk tot een meer aangepaste constructie, met kernlanden die in een soort federale structuur samenwerken en meer perifere lidstaten die vooral deelnemen aan de eenheidsmarkt, maar minder aan de politieke unie. In de handen van een minder begenadigd schrijver kan een werk als dit al snel uitmonden in een oersaai of rommelig geheel. Wat Geert Mak echter klaarspeelt, is ongelofelijk. Zijn proza is zeer toegankelijk, vaak grappig en heel onderhoudend. Onder die vlotte schrijfstijl schuilt echter een intellectuele tour de force. Alle beweringen, analyses en gevolgtrekkingen zijn gebaseerd op - en rijkelijk geïllustreerd - met feiten en cijfers. Een massa aan materiaal is helder geordend en tot één logisch verhaal gesmeed. Tegelijkertijd worden theoretische concepten steevast vertaald naar wat ze betekenen voor het dagelijks leven van de modale Europeaan. Met of zonder voorkennis word je als lezer ongemerkt bij de hand genomen - alsof Willy Wonka je persoonlijk langs alle uithoeken van zijn chocoladefabriek leidt. Tijdens het lezen van dit boek werd er op de Belgische radiozender Klara een vijfdelige interviewreeks met Mak uitgezonden naar aanleiding van zijn boek. Ook die gesprekken waren stuk voor stuk bijzonder boeiend, to-the-point en gebaseerd op het inzicht van iemand die zijn gebied meer dan 100% beheerst. Het is duidelijk dat vele "beroeps"-historici en academici lering kunnen trekken uit wat een Nederlandse journalist hier heeft gepresteerd. Ik neem er in elk geval mijn hoed voor af.

  17. 5 out of 5

    Albert Faber

    Prachtig overzicht van de Europese geschiedenis in de 21e eeuw. Het is een geschiedenis die we (of velen van ons) zeer bewust hebben meegemaakt, sterker, nog volop beleven. Het is dus nog niet zo makkelijk om dit in een goede geschiedschrijving te schrijven, maar Mak slaagt hier met vlag en wimpel. Dat komt in eerste plaats door de uitgekiende compositie, waarin ‘grote’ geschiedenis knap verweven is met persoonlijke verhalen en anekdotes. In de tweede plaats weet Mak in al deze geschiedenissen Prachtig overzicht van de Europese geschiedenis in de 21e eeuw. Het is een geschiedenis die we (of velen van ons) zeer bewust hebben meegemaakt, sterker, nog volop beleven. Het is dus nog niet zo makkelijk om dit in een goede geschiedschrijving te schrijven, maar Mak slaagt hier met vlag en wimpel. Dat komt in eerste plaats door de uitgekiende compositie, waarin ‘grote’ geschiedenis knap verweven is met persoonlijke verhalen en anekdotes. In de tweede plaats weet Mak in al deze geschiedenissen tot relevant begrip te komen, ook waar we nog volop de historie beleven. Het meest actuele voorbeeld is de Brexit, een fenomeen dat zich niet makkelijk laat begrijpen in simpele causaliteiten als armoede, immigratie of sociale verschillen. Mak trekt naar de voormalige industriestrad Wigan om beter te leren begrijpen hoe zulke - wel degelijk relevante - sociale ontwikkelingen verweven zijn met grotere geopolitieke ontwikkelingen en met platvloerse machtspolitiek in Londen. Andere voorbeelden vindt Mak in de Oekraine, in Polen, Duitsland, Griekenland, en natuurlijk ook in eigen land. Mak schrijft mooi beschouwend proza, waarin hij de juiste toon raakt tussen analyse en persoonlijke betrokkenheid. Het is al met al geen opbeurend boek, want het heden en de toekomst van Europa zijn ongewis, met vele zeer reele gevaren. Die toekomst leunt op de geschiedenis, maar is er niet de uitkomst van. “Nooit lijkt de toekomst op het heden” benadrukt hij, in lijn met filosoof Popper. De toekomst maken we zelf, en daarbij kunnen we natuurlijk wel leren uit het verleden. De kaarten zijn matig geschud, maar dit boek van Mak kan helpen om toch met enige wijsheid te onzekerheid tegemoet te treden.

  18. 5 out of 5

    Tibbe

    Verlomvattend verslag van de afgelopen twintig jaar in Europa en de wereld, waarbij Mak weer goed slaagt complexe materie te duiden aan de hand van persoonlijke levensverhalen. De manier van vertellen vond ik, net als in de tv-serie, soms wat ongrijpbaar waardoor ik niet overal goed begreep wat er precies verteld werd of wat de kern was. Dealniettemin een aanrader voor iedereen die meer inzicht wil krijgen in de bizarre en verontrustende tijd waarin we sinds kort terecht zijn gekomen na de Verlomvattend verslag van de afgelopen twintig jaar in Europa en de wereld, waarbij Mak weer goed slaagt complexe materie te duiden aan de hand van persoonlijke levensverhalen. De manier van vertellen vond ik, net als in de tv-serie, soms wat ongrijpbaar waardoor ik niet overal goed begreep wat er precies verteld werd of wat de kern was. Dealniettemin een aanrader voor iedereen die meer inzicht wil krijgen in de bizarre en verontrustende tijd waarin we sinds kort terecht zijn gekomen na de verkiezing van Trump, de Brexit en schuivende machtsbalansen in de wereld.

  19. 4 out of 5

    Danny Jacobs

    ‘Grote verwachtingen in Europa, 1999-2019’ is het nieuwe boek van Geert Mak. Meteen mijn 20ste boek waarmee ik 2019 in schoonheid afsluit. Tegelijkertijd een akelig gevoel hoe dicht de geschiedenis bij ons staat en hoe heftig ze op ons inwerkt. Mak schetst de sfeer en stemming tijdens de eeuwwisseling, het optimisme dat toen hoogtij vierde maar dat gaandeweg verdween, de gevoelens rond de invoering van de euro, de gevolgen van de aanslag op de Twin Towers, de toestand in Oost-Europa en Rusland, ‘Grote verwachtingen in Europa, 1999-2019’ is het nieuwe boek van Geert Mak. Meteen mijn 20ste boek waarmee ik 2019 in schoonheid afsluit. Tegelijkertijd een akelig gevoel hoe dicht de geschiedenis bij ons staat en hoe heftig ze op ons inwerkt. Mak schetst de sfeer en stemming tijdens de eeuwwisseling, het optimisme dat toen hoogtij vierde maar dat gaandeweg verdween, de gevoelens rond de invoering van de euro, de gevolgen van de aanslag op de Twin Towers, de toestand in Oost-Europa en Rusland, de bankencrisis, de Verenigde Staten, Noord- versus Zuid-Europa, en de vluchtelingen.

  20. 5 out of 5

    Ilian Sales Segarra

    Na 'In Europa', het boek over het verloop van de twintigste eeuw met een hoopvolle blik op de toekomst, brengt Geert Mak het vervolg: 'Grote Verwachtingen' uit. Een absolute pracht van een boek waarin we kunnen lezen hoe die hoop al snel omsloeg in twee decennia van crises. Mak kruipt onder de huid van de Europeaan en legt op wonderbaarijke wijze de gevoelens en de drijfveer van alle veranderingen in het compliment bloot.

  21. 4 out of 5

    Ayla

    Enerzijds een aanrader omdat het ongetwijfeld een interessant en leerrijk boek is; anderzijds een teleurstelling omdat het niet kan tippen aan het vorige boek. De samenhang was minder vloeiend en het voelde meer aan als een verzameling essays over politiek en economie, in plaats van een verhaal van en over de burgers van een continent. Ik vond het ook opvallend hoe weinig aandacht er ging naar het klimaatprobleem, hoewel ik dit zelf echt ervaar als een van de Grote Thema's van 1999-2019.

  22. 5 out of 5

    Maarten

    Als je de afgelopen twintig jaar wel eens een krant hebt gelezen, zal je weinig verrast zijn door de inhoud van dit boek. Mak kan goed schrijven, maar zal je niet verrassen. Twintig jaar aan oude kranten, leuk samengevat. Maar meer ook niet. Saai.

  23. 4 out of 5

    Ad Huikeshoven

    Erg anekdotisch en fragmentarisch. Beetje deprimerend om de ellende van de afgelopen twintig jaar te lezen. In die twintig jaar zijn ook hoopvolle nieuwe dingen gebeurd, die van belang zijn, die Geert niet noemt. Geert is teleurgesteld over de ontwikkeling van de samenwerking in Europa.

  24. 4 out of 5

    Teun de Ridder

    Als je de afgelopen 20 jaar geen krant hebt gelezen, ben je weer helemaal bij. Een knap en spannend overzicht van een dynamische tijd in Europa. Spoiler: Maar je wordt er niet heel vrolijk van... Ik ben benieuwd en bezorgd over hoe het verder gaat.

  25. 5 out of 5

    Casper R

    Dit boek is als een dure wijn, het gaat sowieso beter worden met de tijd. Wie de Europese actualiteit goed bijhoudt gaat weinig nieuws lezen in dit boek, maar de tijd gaat uitwijzen of Mak de accenten van onze tijd op de goede punten gelegd heeft.

  26. 4 out of 5

    Juliette

    Vrolijker werd ik er niet van, wel slimmer. Ook al is het de eigen recente geschiedenis, ik heb erg veel bijgeleerd.

  27. 5 out of 5

    Daniel Climan

    Bijzonder verhelderend !

  28. 4 out of 5

    Pieterjan

    Het boek leest als een zwartgallige samenvatting van de krantenartikels van de afgelopen 20 jaar. De stemmen aan het woord zijn anekdotisch. De enige positieve alinea (pagina 411) is geschreven om het ongelijk van Thierry Baudet te bewijzen. De kijk op Oost-Europa en de verhouding met Rusland is verhelderend, hoewel de teneur van de episodes waarmee men beter vertrouwd is de geloofwaardigheid ervan voor een stuk ondermijnt. Het boek is een gemiste kans om het pessimisme van de actualiteit te Het boek leest als een zwartgallige samenvatting van de krantenartikels van de afgelopen 20 jaar. De stemmen aan het woord zijn anekdotisch. De enige positieve alinea (pagina 411) is geschreven om het ongelijk van Thierry Baudet te bewijzen. De kijk op Oost-Europa en de verhouding met Rusland is verhelderend, hoewel de teneur van de episodes waarmee men beter vertrouwd is de geloofwaardigheid ervan voor een stuk ondermijnt. Het boek is een gemiste kans om het pessimisme van de actualiteit te overstijgen, maar leest vlot en je steekt er wat van op. Daarom blijft Grote verwachtingen een aanrader.

  29. 5 out of 5

    Kris Minne

    "Nooit, nooit lijkt de toekomst op het heden". We kunnen maar afwachten en zien of dat goed of slecht nieuws is.

  30. 4 out of 5

    Basic

Add a review

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Loading...
We use cookies to give you the best online experience. By using our website you agree to our use of cookies in accordance with our cookie policy.